Greinstiar skaper eit naturleg inntrykk og har høg kanaliserande effekt. Greinstiar er godt eigna for dei fleste brukargruppe. Det kan vere eit eit alternativ til spalta grussti i skogområde.

Sidan ein brukar treverk som rammeverk til stien, må den haldes ved like.

Sjå korleis ein ferdig greisti ser ut:

Samle og barke greiner

Å skaffe nok greiner er ein jobb som ein må planlegge i godt tid før ein sette i verk tiltaket.

Samle greiner av seint veksande malmfuru. Dette er furu som ved alder og sein vekst har oppnådd høg malmandel (kjerneved). Slike furutre vekse i all hovudsak i høgareliggande furuskogar. Malmfuru er motstandsdyktig mot råte og sopp.

Ved innsamling av kvist nyttar ein store greiner som har knekt av store gamle malmfuru. Det viktig å presisere at ein ikkje hogg ned enkeltståande gamle furutre for å skaffe seg greiner til ein greinsti.

<film saging av kvist>

Sjå etter greiner med buar og ulike formar slik at ein kan skape trinn. Det krevjast mykje kvist i ulike formar og storleikar. Dette for å kunne sy saman rammeverket til ein greinsti. Det er difor viktig at ein samlar nok kvist, slik at ein har mykje å velje mellom når ein sett saman rammeverket.

Tips for å finne brukbar kvist:

• Kontakt skogselskap eller grunneigarar i områder med høgareliggande furuskogar.
• Sank kvist i hogstfelt.
• Sank kvist langs skogsbilvegar etter vinteren eller etter periodar med sterk vind.

Ta av borken

Når ein har samla nok kvist må ein ta av borken på greinene. Det er ein stor fordel at kvisten er noko lunde fersk. Då sleppe borken enklare enn om kvisten er tørr.

Den minst arbeidskrevjande måten er å legge ferske furugreinene ut i eit beite kor der går geit. Då vil geitene fjerne borken på eit par dagar. 

Ein anna metode er å fjerne borken sjølv med barkespade. Det er ein tidskrevjande jobb.

Grunnarbeid

Tilpass trauet kor stien går, slik at du får på plass rammeverket av greiner. Trauet må ha rett bredde og djupne.

• Bredda må tilpassast den kapasiteten som stien skal ha. Ein sti kor to personar med sekk skal kunne møtast er kring 120 - 150 cm brei. 60 cm held dersom det ikkje er behov for å gå to i bredda eller møtast.
• Djupna på trauet må tilpassast tyngda på brukarane og etter kva bereevne dei stadeigne massane har. Skal stien nyttast av eksempelvis av tyngre brukarar som kyr eller hest må ha eit tjukkare berelag. Ein kan bruke stadeigen stein eller legge inn pukk som berelag i trinna på greinstien for å skape høgare bereevne.   

Ikkje grav ut store jordfaste steinar i stien. Desse er gode å ha til å feste rammeverket til greinstien til grunnen.

Ta vare på all vegetasjon. Den skal ein legge tilbake for å hindre erosjon i blottlagde jordmassar og for å skape eit naturleg uttrykk.

Bygg greinstien

For å skape ein sti som glir godt inn i terrenget, skal bredde og utforminga av greinstien variere. Blir bredda heilt lik og utforminga statisk, vil ikkje greinstien få eit naturleg uttrykk og den kan oppfattast som eit framandelement. Dette arbeidet må ha høg prioritering når ein bygger rammeverket til ein greinsti.

Lag rammeverket

Sett saman greiner slik at du får trappetrinn med ulike utforming og høgde. Rammeverket på ein greinsti skal ha trinn som ein skal gå på og sidevangar som held på berelag og toppdekke som ein skal fylle inn når ein er ferdig med ramma.

Tilpass greinene etter korleis terrenget er utforma. Er det rotsystem i stien, må du felle inn rammeverket i dei røtene som er i stien. Det gjer greinstien sterkare og den blir meir naturleg.

<film utplassering>

Fest greinene til grunnen kor det er mogleg å få godt feste til grunnen. Bruk ulike typar festemidlar som jordspyd eller ekspansjonsboltar i fjell eller jordfaste store steinar.

Trinn og sidevangar festast saman med kraftige treskruar der det er naturleg.

Er det rotsystem frå nærliggande tre kan ein prøve å feste rammeverket til desse røtene.

<film feste i stein>

Ved bruk av festemidlar i stål, er det viktig at ein sette det slik at ein kan skjule det. Då får greinstien eit meir naturleg uttrykk.

Berelag og toppdekke

Når ein har festa trinn og sidevangar til kvarandre og til grunnen, har du laga eit sterkt rammeverk. Da skal du fylle trinna med berelag av pukk og legge på eit toppdekke av grus.

Det er viktig å legge store steinar i botnen langs greintrinna for å tette hola, slik at berelag og toppdekke ikkje rausar ut under greintrinna.

<film banking stein>

Viss ein ikkje har nok stadeigen stein til berelag i trinna nyttar ein pukk som berelag med fraksjonsstorleik på 32 – 64 mm. Berelaget i trinna skal leggast litt skrått i den retning ein ynskjer at vatnet skal renne av stien 

<film berelag>

Toppdekket i trinna av grus bør vere av knust fjell. Denne grusen har god bindeevne. Grusen skal ha ein fraksjonsstorleik på 0- 16 mm. (M 0-16). Når ein legge på grusdekket finjustera ein kor skrått hellinga på trinna skal vere. 

Ikkje bruk naturgrus eller stadeigen grus. Den er lett eroderbar og har dårleg bindeevne. Stadeigen grus kan blandast med fjellgrusen på toppen. Då får ein eit meir lokalt tilpassa farge på toppdekket.

<film grus og sand>

Legg på vegetasjon langs sidevangane og skjul festemidlar av jern.

Legg på vegetasjon på blottlagde massar for å motverke erosjon.

<film ferdig resultat>

Revegeter langs stien

Vegetasjonen du tok vare på under utgravinga, skal du no legge tilbake på siden av stien. 

Revegetering er viktig for å hindre erosjon i blottlagde jordmassar og skape eit naturleg uttrykk. Dette er ein stor og viktig del av jobben med å setje i stand ein sti.

Om du ikkje har nok vegetasjon, må du hente vegetasjon punktvis ut i terrenget over et større område. Pass på at du får med nok rotsystem, slik at vegetasjonen ikke tørker ut. Hent samme type vegetasjon som det som veks langs stien fra før.

Små trær eller busker skaper også eit naturleg uttrykk. Å flytte små trær og busker er en fin måte å sperre villstier og kanalisere ferdsel.

Vedlikehald

Ha jamleg tilsyn med greinstien. Reparer skadar omgåande og skift ut treverk som har råteskadar.

Sjå også: